5 Ağustos 2018 Pazar

Papatya Yetiştiriciliği - Ekim, Gübreleme, Sulama, Hasat, Kurutma


İklim: Tıbbi Papatya iklim koşulları durumundan seçici değildir . Hem Bir nemli hem bir de kuru bölgelerde yetişir . Nem ve yüksek olmayan ısı verimi yükseltir; ama uçucu yağ verimine ve kalitesine tesiri yoktur . Yaz yağmuru bol kalan yerlerde güz ekiminden nebat gelişimi aksi etkileneceğinden randıman ve uçucu yağ kalitesi düşük olabilir . Az gün koşullarında uzun gün bitkisi olarak hiç çiçek açmamaktadır . Rozet halinde kış soğuklarına sağlam olup , ilk çıkışta kış donlarına hassastır .

Toprak: Yüksek kalitede iyi ürüne humusça zengin kumlu topraklarda erişilebilir . Humus eksikliğinde randıman düşmektedir . Papatya değişik asitlik derecelerindeki topraklarda yetişmektedir , ama düzgüsel ile yüksek asitli toprakları seçim eder . 5 – 6 lık pH da maksimum çiçek verimi ve uçucu yağ ölçüsü oluşmaktadır . Yüksek asitli topraklarda papatya şovşli metal toplamaktadır .

Münavebe: Arka arkaya ekilebilir kalan papatya ön bıktı talebi yoktur; sadece tahıl ile çapa bitkilerinden bir an önce sonra ekimi uygundur .

Ekim: Papatyada direkt tohum ekiminde 2 sıradan metot vardır 

1 . Güz ekimi 

2 . Ilkbahar ekimi

İlk ürün hasadından bir an önce sonra pullukla çok derin olmayan bir işlem yapılmalıdır . Ecnebi ot problemi olmayan , iyi yapıdaki topraklarda ve çok senelik papatya yetiştiriciliğinde pulluklu sürüme şart yoktur . Tohum yatağı derin olmamalıdır . İyi derlenmiş ince yapılı bir tohum yatağı hazırlanmalıdır . Ekimden öncelik olarak ekim alanı yeniden bir merdane  işlenir .



Güz ekiminde çeşide karşı ekim sonundan kasım sonuna yöreında ekim yapılaması uygundur . Ekim süreci bitkinin kış soğuklarına dayanabilmesi için 6 – 8 yapraklı döneme ulaşması durumundan mühimdir . Kışlık ekim azca gün koşullarında uzun bir vegetatif ilerleme olanağı sağlar ve bu sayede yüksek randıman alınır . İlkbaharda randıman düşmektedir .



Çok senelik üretim yapılacaksa hasattan bir an önce sonrasında hasat artıkları temizlenin ve derin bir sürüm yapılmaz ve sonbaharda benzer tarlada yine çıkma olabilir ( dökülen tohumlardan ) . Bu şekilde dökülen tohumlarla yapılmış olan ekimde randıman düşüşü olmaz . Ekim rüzgârsız havada yapılmalıdır Tohum ince kum veya benzeyen bir şeyle karıştırılır ve ekilir . Dekara 200 – 300 gram arası tohum atılır . Papatya aydınlıknda çimlenen bir nebat olduğundan ekimden bir an önce sonra üstü toprakla kapatılmamalıdır . Tam olarak Rüzgârla uçmasını önleyecek biçimde ekim çizgisi yapılmalıdır . Sıra arası mesafesi iklim ve toprak kurallarına karşı 15 – 45 santimetre aralarında değişir .



Gübreleme: Papatya azot seven bir nebat olduğu takdirde çok azot çok boylanmaya ne sebeple olabilir . Azotla çiçek verimi ile yağ oranı yükseltilebilir fakat kabul görmeyen vegetatıf aksamlar çiçekten 2 kat çok gelişir . Uçucu yağ içeriği gübreleme sonucu etkilenmiyor olsa da birleşim etkilenecektir .



Sulama: Tohum ekiminden bir an önce sonra toprakta yeteri rutubet yoksa koşulacak gösterişli olmayan bir sulama çimlenme ve çıkışa yararlı olacaktır . Sonrasında ise bitkinin gelişimi toprak ve yağış miktarına karşı sulama yapılıp yapılmayacağına hüküm verilmelidir .



Yabancı Ot Mücadelesi: Son bahar ekimlerinde bitkinin çıkışından bir an önce sonrasında ve onu takıp eden ilkbaharda makine çapasıyla toprak işlenmelidir . 4cm e civarında tırmıkla tarla islenebilinir ( 6 yapraklı devreye civarında ) . Yüksek verimli çeşitlerde meşgul bir bakım gereksinimi vardır . Papatya bu vaziyette çapa bitkisi statüsünde bulunmaktadır .



Hastalık ve zararlılar: bütün ürüne yitik verebilecek bir hastalığa yada zararlıya rastlanmamıştır .



Kimyasal savaşım: Şu an papatya tarımında kullanım alanına mümütevazi verilmiş bir kimyasal yoktur . Hedeflenen kaliteye erişebilmek için ecnebi otlarla uğraş etmek kaçınılmazdır .



Hasat: En uygun hasat süreci çiçeklerin 2/3ünün açıldığı vakittir . Çiçek açma çağından bu yana 2 kez hasat edilebilir . Hasat elle toplama yada tarakla hasat yapılmaktadır . Tıbbi papatya tarımının geliştiği ülkelerde hasat , hasat makineleri ile yapılmaktadır .



Kurutma: Hasattan bir an önce sonra en geç 2 saat içinde çiçekler kurutma adına nakledilmeli ve kurutma işlemine başlamalıdır . Yoksa muhteviyatında önemli değişiklıklar meydana gelmektedir . Artan ısı derecesi ile uçucu yağ oranında düşüş yaşanmaktadır ( kamazulende %30 civarında ve apigeninde %40 civarında ) . Kurutma kuru ve nemsiz bir ortamda yapılmalıdır . Bitkilerin sergi kalınlığı 5 santimetre’yi geçmemelidir .  Tam olarak Yoksa kızışma ve küflenme olabilir . Kurutma oranı 4 , 5:1 ve5:1 dir . Droglar iyi havalanmış odalarda 25 derecenin altında depolanmalıdırlar .



Ambalajlama: Kalite ve kullanım alanına bağımlı olarak ürünler değişik paketlenmektedirler . örneğin eczaneler için karton yada ahşap kasalarda paketlenmeli , mutlaka plastik ambalajlar kullanılmamalıdır .



Verim: Papatyadaki randıman yüksekliği çok değişkendir . Toprak , iklim ve seçilen çeşide karşı randıman 100 kg/da ile 200 kilogram/da aralarında değişir . Uçucu yağ verimi %5’in üstünde kalan çeşitler seçim edilmelidir . Yüksek kaliteli uçucu yağa sahip tipler kıyasen düşük ürün verse de işletmeler açısından ekstra çok seçim edilirler .

Saksıda Papatya Bakımı İle İlgili bilgi Akdeniz bitkisi olarak malum Papatya , yazları doğada açan çiçekleri yardımıyla tüm kişilerin beğenisi şampiyon çok senelik otsu yapıya haiz bir bitkidir . Ülkemizde Ponpon Papatya olarak tanınan ” Matricaria ” eşeysel papatyalar İlk olarak Akdeniz Bölgesi olmak üzere birden çok yerde yetiştirilmektedir . Compositae familyasına ilişkin olan bir bitki  Papatya , günümüzde birden çok ilginç kültür türü olsa da doğada yabani olarak yetiştiğinde solgun yahut beyaz kalite çiçeklere haizdir . Kokulu çiçek açan türleri de yer edinen Papatya’nın çiçek tablasının iç yapısı boşluk halindedir . Ilıman iklimlerde yetişen bu bitki , bir ekip türlerde değişmekle birlikte genellikle Nisan sonu , Haziran baş çiçek açar .
Baharın habercisi olarak da tanınan Papatyalar , bahar sonlarında meşgul güneşin ve ılıman iklimin yardımıyla çabuk bir şekilde çiçek açmış olduğundan Mart ayından bu yana ekim yapılabilir . Dış mekanda Papatya yetiştirilmesi Mart en başlangıcında Papatya tohumlarının ekilmesiyle başlar ve izini devam eden dönemde de nebat çabuk bir gelişme sürecine girer . Çok ince bir tohum yapısına haiz olan Papatya’nın araziye çok sık sık bir biçimde ekilmemesi gerekir . İnce tohumların çabuk filizlenebilmesi ve bitkinin ergen duruma ek olarak çabuk gelebilmesi amaçlı mesafeli ekim yapılması gerekir . Papatya’nın bir öte özelliği de , ince tohumların üst kısmına toprak atılmadan ekilmesi gerektiğidir .
Papatya tohumları üstünde açık kalacak halde ekilir ve hafifçe bastırıldıktan bir sonra ilk suyu verilir . Tohumun ekilmesi anında çok basınç uygulanması filizlenme işleminin gerçekleşememesine ne sebeple olabileceğinden , bastırılma işlemine uyarı edilmesi gerekir . Papatya ekimi anında mesafeli ekim yapılmaması , tohumların üzerinin kalın bir toprak tabakasıyla örtülmesi veya toprağın çok bastırılarak sertleştirilmesi buna benzer durumlarda eyreltme işlemi uygulanarak bitkinin ek olarak sağlıklı bir biçimde gelişmesi sağlanabilir . Bu tür durumlar Papatyaların çok cılız bir halde gelişmesine ya da hiç gelişmemesine ne sebeple olduğu buna benzer bitkinin çok uzayarak yapısının bozulmasına da niçin olabilir .

Papatya toprağı seçiminde toprağın hafif bir oranda killi olmasına da uyarı edilmesi gerekir . Serada bahar en başlangıcında yapılmış olan ekimler daha önce toprağın havalandırılması , bitkinin ek olarak çabuk büyümesini sağlayacaktır . Papatya killi toprak haricinde kireçli toprakları da seven bir bitkidir ancak topraktaki kireç oranın da çok çok olmamasına uyarı edilmelidir . Çiçekleri uzun saplı olduğu amaçlı güneş ile arası çok güzel olan bir bitkidir Papatya , açık alanların haricinde bordür bitkisi olarak da yetiştirilebilir . Yabani Papatyaların boyları 15 – 30 santim aralarında olmasına karşın günümüzde kültür ortamında üretilen bir takım bodur türleri de bulunmaktadır .