26 Temmuz 2018 Perşembe

Bakla Nasıl Yetiştirilir? - Bakla Ne Zaman Çıkar? Bakla Nasıl Ekilir?



Bakla serin iklimlerde yetişir. İnsanların beslenmesinde önemli bir yeri olan bakla, içerdiği bitkisel proteinin zenginliği nedeniyle biroldukça ülkede olduğu gibi ülkemizde de farklı şekillerde tüketilmektedir. Taze olarak kullanıldığı gibi kuru bakla olarak da insan beslenmesinde önemli bir yere sahiptir.

Bakla kazık köklü bir bitkidir. Kök 20–25 santimetre derinliğe kadar indiğinde yan kökler meydana gelir. Yan kökler üzerinde çok sayıda saçak kök doğar. Kökler belli bir büyüklüğe vardığında kökler üzerinde yumrular meydana gelir.

Otsu bir gövdesi vardır. Beden boyu çeşitlere gore değişiklik gösterir. Genel anlamda beden düz ve çıplaktır. Bazı çeşitlerde hafif tüylülük vardır. Gövde boğum ve boğum aralarından doğar.

Bakla boğumlarından çıkan yapraklar bileşik yaprak şeklindedir. Her boğumda bir bileşik yaprak bulunur. Yaprak büyüklüğü çaşama koşullarına ve çeşide gore değişiklık gösterir. Renkleri koyu yeşilden başlar açık yeşile kadar değişir.

Baklada çiçekler yaprak koltuklarında meydana gelir ve salkım şeklindedir. Çiçekler kapalı çan şeklindedir.

İklim isteği
tertipli ve kafi miktarda yağış alan yahut sulanabilen yerlerde iyi yetişir. Taze bakla üretimi kışın veya ilkbahar döneminde yapıldığından bu zamanda iklim koşullarının çok kurak veya soğuk olmaması gerekir.

Toprak isteği
Derin, geçirgen, organik maddece varlıklı, su tutma kapasitesi yüksek, ağır, kumlu topraklarda en iyi sonucu verir. Toprağın kalsiyumca varlıklı olmasını ister.

Ekim süreı
Bakla tohumunun iyi bir halde çimlenebilmesi için toprak sıcaklığı 9 aşama, hava sıcaklığı 10-15 derece olmalıdır. Ilıman iklim koşullarında bakla kışlık olarak ekim, kasım yada uygun hava şartlarında aralık ayında ekilir.

Bakımı
Bakla kışlık ekilişlerde, yağışın kafi olması hâlinde sulamaya gerek kalmamıştır. Sadece yağışların kafi olmadığı dönemlerde sulama yapılmalıdır. Yazlık olarak ekildiğinde ise sulanmalıdır.

Gübreleme
İlkbaharda tohum ekimi yapılacak ise iyi vasıflı yanmış çiftlik gübresi verilmeli ve toprağa karıştırılmalıdır. Tane veriminde fosfor oldukça önemlidir. Fosforlu gübreler ise bununla beraber topraktaki bakteriyel flora için gereklidir. Toprakta kafi fosfor bulunursa bakteriler bakla köklerine geçer ve bitkinin gelişmesi hızlı olur.

Hasat ve Harman
Baklada hasat vakitı taze bakla, taze iç bakla ve kuru dane olarak değerlendirilme şekline göre değişir.

Taze bakla, meyve uzunluğu düzgüsel iriliğinin 1/3 yada en çok yarısını aldıklarında hasat edilir. Taze iç bakla ise meyveler birazcık daha irileşince tohumların tam olarak sertleşmediği devrede hasat edilir.

Taze bakla hasadında baklaların toplanması gelişigüzel çekip koparmak suretiyle yapılmamalıdır. Bakla hasat edilirken dallar rahatlıkla kopabilir.

Kurutma
Makineyle veya elle hasat edilen baklalar, demet hâlinde temiz bir yere serilerek kurumaya bırakılır. Baklalar, rahatlıkla çatlama ve bakla içindeki tohumların rahat bir şekilde çıkartılabilecek zamana kadar kuruma yerinde tutulur.